Przemówienie z okazji nadania piętnastu zabytkom architektury miana "Pomników historii".
20.09.1994
Szacunek Polaków do przeszłości to nasza wewnętrzna ogólnonarodowa potrzeba...
Szanowni Państwo!
Uroczystość, która nas dziś gromadzi, jest na pewno dla kultury polskiej wydarzeniem. Piętnaście najcenniejszych pamiątek naszej architektury zyskuje dziś zaszczytne miano "Pomników historii". Ten piękny tytuł jest nie tylko grzecznościowym gestem. To także, a nawet przede wszystkim, zapowiedź nowego na te pamiątki spojrzenia. Gospodarskiej ochrony, jaką zamierzamy te obiekty otoczyć. Dać gwarancje dalszego ich pomyślnego trwania - ku chwale przeszłych dziejów i ku pożytkowi współczesności.
Inicjatywa uznania tych zabytkowych zespołów za pomniki historii budzi wielkie uznanie. Żyjemy przecież w trudnych czasach. Przytłacza nas nawał doraźnych potrzeb. Zawsze ważnych i zawsze bardzo pilnych. I oto w pośpiechu codzienności znajdujemy czas na coś, co ma tak odmienny, ponadczasowy wymiar. Naszą uwagę przyciągają szacowne wykopaliska i parowieko-we mury.
Piętnastu zespołom starej architektury, które przetrwały wszelkie burze i zagłady, jakich nie szczędziła nam historia, gotujemy zasłużenie uprzywilejowany los. W tym romantycznym nieco geście, który ma zresztą bardzo praktyczne przyczyny, wyraża się cecha naszego charakteru. Miłość tradycji. Przywiązanie do własnej przeszłości. Duma z dziejowego dorobku pokoleń.
Lubimy i rozumiemy nowoczesność. Chcemy, ba! nawet musimy być nowoczesnym narodem. Dokładamy wysiłków, które na pewno przybliżają nas do tego celu. Ale oprócz codziennego trudu mamy prawo i do odświętnych przeżyć. Do radosnego spaceru po gdańskiej czy warszawskiej Starówce. Do chwili skupienia w ciszy fromborskiej czy gnieźnieńskiej katedry. Albo, po prostu, do kształcącej wycieczki do Krakowa, Malborka czy Zamościa. Szacunek Polaków do relikwii przeszłości to nie jest u nas przejściowa moda. To nasza wewnętrzna, ogólnonarodowa potrzeba. Ludzie dumni ze swej przeszłości ufniej patrzą w przyszłość. Chwila, którą obecnie tworzymy, ma wielkie znaczenie dla naszej
Przemówienie z okazji nadania piętnaści! /abytkom architektury miana "Pomników historii"
przyszłości. Piętnaście przykładów dorobku naszych przodków mówi nam, że kiedyś niezwykłym zadaniom dawaliśmy rade. Damy więc zapewne i dziś.
Po to właśnie chronimy nasze pomniki, by przypominać, zobowiązywać i dopingować.
Warszawa, Pałac Prezydencki, 20 września 1994
